Van’ın İran sınırında yer alan Çaldıran ilçesinde bulunan Çilli Sınır Kapısı’nın yeniden açılması için yıllardır sürdürülen çağrılar, İran tarafından gerçekleştirilen son ziyaretin ardından yeniden gündeme gelmişti.
İran’ın Maku ve Hoy bölgelerinden milletvekilleri ile üst düzey yöneticiler, Çaldıran sınırının karşı tarafında bulunan Şeyh Silo köyünde incelemelerde bulunmuştu. Heyet, bölgedeki ulaşım ve sınır altyapısını değerlendirirken, Türkiye ile İran arasında yeni bir resmi sınır kapısı veya ortak sınır pazarı oluşturulması yönündeki çalışmaların önemine dikkat çekmişti.
Çaldıran’a bağlı Aşağı Çilli (Yücelen) Mahallesi’nin karşısında bulunan Çilli Sınır Kapısı, 1990 yılından bu yana geçişlere kapalı durumda. Bölge halkı, kapının yeniden açılmasının hem sınır ticaretini hem de bölge ekonomisini önemli ölçüde canlandırabileceğini belirtti.
Çilli Sınır Kapısı’nın açılmasıyla birlikte Çaldıran ve çevresindeki yerleşimlerde ticaret hacminin artması, yeni istihdam alanlarının oluşması ve İran ile ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi hedefleniyor.
İran tarafındaki heyetin sınır bölgesinde gerçekleştirdiği incelemeler ise bölgede yeni bir sınır kapısı oluşturulması konusunda yeniden hareketlilik yaşanabileceği beklentisini beraberinde getirdi.
Bölge sakinleri, Çilli Sınır Kapısı’nın açılmasının özellikle yıllardır göç veren sınır köyleri açısından büyük önem taşıdığını ifade etti.
Aşağı Çilli Mahallesi sakinleri, kapının açılması halinde bölgedeki ekonomik hareketliliğin yeniden başlayacağını belirterek, “Yıllardır gündemde, ha açıldı ha açılacak diye bekliyoruz. Ümit var ama çevre köyler boşaldı. İşsizlik nedeniyle herkes göç ediyor. Sınır kapısı açılırsa yeniden ticaret canlanır. Halkımız batıya göç etmek yerine burada üretim yapar, ticaret yapar” dedi.
İran tarafında sınır bölgesine yönelik altyapı yatırımlarının yapıldığını belirten mahalle sakini, Türkiye’nin de gerekli adımları atması halinde kapının açılabileceğini ifade etti.
Van’ın İran ile ticari ve turistik ilişkilerinin geliştirilmesi açısından Çilli Sınır Kapısı’nın önemli bir alternatif oluşturabileceği belirtildi.
Van’da Kapıköy Gümrük Kapısı’nın yanı sıra Başkale’de Gelincik ve Çaldıran’da Çilli sınır geçiş noktaları bulunuyor. Bölge halkı, özellikle Çilli ve Gelincik sınır kapılarının yeniden aktif hale getirilmesi ve sınır bölgelerinde Serbest Ticaret Merkezi kurulması yönündeki taleplerini uzun süredir gündeme getiriyor.
Çilli Sınır Kapısı’nın açılması halinde Çaldıran başta olmak üzere çevre ilçelerde ticaretin hareketlenmesi, istihdamın artması ve göçün azaltılması yönünde önemli katkı sağlanabileceği ifade edildi.
İranlı heyetin Çaldıran sınırında gerçekleştirdiği inceleme, 36 yıldır kapalı olan Çilli Sınır Kapısı için yeni bir sürecin başlayıp başlamayacağı sorusunu gündeme taşıdı.
Bölge halkı, İran tarafındaki çalışmaların Türkiye tarafından da desteklenmesini ve Çilli Sınır Kapısı’nın yeniden hizmete açılması için gerekli resmi girişimlerin başlatılmasını istedi.
Vanlılar, yıllardır kapalı bulunan sınır kapısının yeniden açılarak bölge ekonomisine kazandırılmasını beklediklerini vurguladı. ( HACI YILMAZ)
